25. godina od smrti najvećeg jugoslovenskog udarnika Alije Sirotanovića

Na današnji dan 1990. godine umro je jedan od najvećih sinova Jugoslavije, kao da je naslutio skoru smrt Jugoslavije

1587
Rad je za Aliju Sirotanovića bio način života

Na današnji dan, prije 25 godina, 16. maja. 1990. godine, u 76. godini preminuo je jedan od najpoznatijih rudara, Alija Sirotanović. Rođen je 14. augusta 1914. godine u Trtorićima kod Breze. Bio je udarnik i junak socijalističkog rada, koji je 24. jula 1949. godine oborio svjetski rekord u kopanju ugljena.

Naime, on je sa svojih 8 komorata, za osam sati rada, iskopao 152 tone (253 kolica), i tako srušio dotadašnji rekord Rusa, Alekseja Stahanova, za 50 tona. Anegdota kaže da je jedino, što je Alija tražio od Tita bila – veća lopata. Napravljena je specijalno za njega i nazvana – “sirotanovićka”.

Alija Sirotanović je tom prilikom postao živa legenda, njegov lik se našao na novčanici od deset dinara, a odlikovan je i Ordenom junaka socijalističkog rada, te je dobio nagradu AVNOJ-a i bezbroj drugih priznanja i odlikovanja.

Jedna mala ulica na periferiji Breze nosi ime Alije Sirotanovića, a u krugu rudnika stoji njegova bista.

alija sirotanovic1

Kako poručuju iz RMU Breza, Sirotanović je bio čovjek kome je rad bio način življenja, legenda koja je predstavlja običnog čovjeka, gorostas pitoma pogleda i junačkog srca, koji je zauvijek obilježio jedno vrijeme dajući herojski obol sjetnoj rudarskoj duši.

Sirotanovićev poduhvat 1946. godine unio je potpuno novi način rada u tadašnje rudnike, koji je zasnovan na takmičarskom elanu, a isti način rada prenosi se i u naredne 1947. i 1948. godinu, pa se u ovim godinama zapaža osjetan rast godišnje proizvodnje u odnosu na proizvodnju ostvarenu 1945. godine. Novi način rada ima takmičarski karakter, pospješuje rad pojedinaca i radnih brigada , a prenosi se na sve zaposlene. Tako pojedine brigade prebacuju svoje dnevne norme za 50 i više procenata. Takmičarski način rada u prvi plan dovodi jedan broj udarnika.

alija sirotanovic2

Rekordima Alije Sirotanovića i Nikole Škobića, koji su bili udarnici po 12 puta, počelo je socijalističko takmičenje za visoku produktivnost rada. Takmičenje se ubrzo proširilo i na ostale rudnike u NR BiH i tadašnjoj FNR Jugoslaviji. Iz Breze ovo takmičenje je preneseno u Zenicu, zatim u Kakanj i tako po svim rudnicima tadašnje Jugoslavije. Kako se takmičenje prenosilo iz rudnika u rudnik tako su obarani rekordi u produktivnosti.

alija sirotanovic3

Radi ilustracije evo pregleda rekorda na prostorima BiH:

 

Ime i prezime rekordera Datum Količina uglja Rudnik
Alija Sirotanović 24.7.1949. 152 tone Breza
Nikola Škobić 29.7.1949. 166 tona Breza
Ibrahim Trako 17.8.1949. 270 tona Zenica
Risto Mijatović 17.8.1949. 354 tona Kakanj
Džemal Ramović 18.8.1949. 442 tona Kakanj
Edhem Škorić 19.8.1949. 396 tona Kakanj
Abdurahman Babajić 10.9.1949. 1.010 tona Banovići

 

Komentari

komentara